« حاجيان كمند و سر و صدا و ناله زياد است . » آنگاه فرمود : مىتوانى نگاهى به سرزمين عرفات كنى ، نگاه كرد و با تصرف ولايتى امام سجاد چند حالت به زهرى دست داد : افراد را در شكلهاى گوناگون ديد ؛ عدّه‌اى را به صورت ميمون ، گروهى را به صورت خوك و جمعى را به شكل گرگ و مانند آن ديد . از اين سخن برمىآيد كه واقعيت و حقيقت حاجى را همان حجّ تأمين مىكند و حجّ واقعى حجّى است كه با ولايت همراه باشد . در همين روايت آمده است : كسانى كه قرآن را گرفتند و عترت را رها كردند ، از حقيقت حج بهره‌اى ندارد . نقش ولايت در پذيرش حج آنچه از سخنان امام سجّاد برمىآيد اين است كه : حضرت اين مطلب را به زهرى فهماندند كه ، گرچه جمعيت حاضر در عرفات در حدود چهارصد يا پانصد هزار نفر است ، ليكن حقيقت افراد را باطن آنها مىسازد ، نه ظاهرشان . ممكن است افراد در سرشمارى و آمار ظاهرى به حساب بيايند و لكن در سرشمارى كه مربوط به اسرار حجّ است ، اينها انسان نيستند . و اين بحث گرچه در باب حجّ مطرح است ليكن به سرّ ولايت برمىگردد ، نه سرّ حج ، مگر آن كه بگوييم از آن جهت كه ولايت بر اعمال و عبادات سايه‌افكن است . حقيقت ولايت به عنوان سرّ اعمال و عبادات ظهور مىكند . آنها ممكن است براى خدا و با مال حلال به مكّه روند . مناسك حجّ و زيارت را هم بحسب ظاهر طبق دستور